BIOS: zmiana karty graficznej – ASUS, MSI, Gigabyte, laptop MUX, ustawienia Primary Display

Pytanie

Jak zmienić w BIOS-ie z jednej karty graficznej na drugą

Odpowiedź Sztucznej Inteligencji

Bezpośrednia odpowiedź na pytanie

• Wejdź do BIOS/UEFI, odszukaj ustawienie wyboru głównego układu graficznego (np. Primary Display / Initial Display Output / Primary Graphics Adapter) i ustaw:
  • PEG/PCIe/Discrete – aby wymusić kartę dedykowaną,
  • IGD/IGFX/Integrated/Onboard – aby wymusić grafikę zintegrowaną.
• Zapisz zmiany (F10), podłącz monitor do właściwego złącza aktywnej karty i uruchom ponownie.

Kluczowe punkty:

• Najpierw upewnij się, że kabel monitora jest wpięty do tej karty, którą chcesz używać.
• W wielu laptopach nie ma pełnego przełącznika w BIOS – działa tryb Hybrid/Switchable lub MUX.
• Po zmianie ustawień mogą być potrzebne odpowiednie sterowniki w systemie.

Szczegółowa analiza problemu

• Scenariusze sprzętowe:
  1. PC stacjonarny: CPU z iGPU + karta PCIe
     • W BIOS/UEFI szukaj: Advanced → Chipset / System Agent (SA) Configuration → Graphics/Integrated Graphics Configuration lub Peripherals → Initial Display Output.
     • Ustawienia typowe:
       • Primary Display / Init Display First / Initial Display Output:
         • PEG/PCIe/Discrete – karta w slocie PCIe,
         • IGD/IGFX/Integrated – iGPU,
         • Auto – płyta sama wybierze (często preferuje kartę PCIe, jeśli jest wykryta).
       • iGPU Multi-Monitor: Enabled (jeśli chcesz jednocześnie aktywne iGPU i dGPU – np. do dodatkowych monitorów lub Intel Quick Sync).
  2. Laptop: iGPU (Intel/AMD) + dGPU (NVIDIA/AMD)
     • Często dostępne tylko tryby: Hybrid/Switchable (domyślny), Discrete (tylko dGPU), UMA/Integrated (tylko iGPU). Nazwy spotykane: Graphics Device / Hybrid Graphics / Switchable Graphics / MUX Switch.
     • W wielu modelach pełne wyłączenie jednego z układów nie jest możliwe; wybór karty dla aplikacji realizują sterowniki (NVIDIA/AMD) lub ustawienia Windows.
• Przykładowe ścieżki w BIOS (mogą się różnić zależnie od wersji):
  • ASUS: Advanced → System Agent Configuration → Graphics Configuration → Primary Display; iGPU Multi-Monitor.
  • MSI: Settings → Advanced → Integrated Graphics Configuration → Initiate Graphic Adapter; Integrated Graphics.
  • Gigabyte: BIOS/Peripherals → Initial Display Output; Internal Graphics.
  • ASRock: Advanced → Chipset Configuration → Primary Graphics Adapter.
  • Laptopy (przykłady): Advanced/Configuration → Graphics Device → Hybrid/Discrete/UMA; w Lenovo/HP/Dell nazewnictwo bywa inne, ale sens ten sam.
• Po zmianach w BIOS:
  • Zapis (F10), restart. Obraz pojawi się na wyjściu aktywnej karty – przełóż kabel monitora, jeśli trzeba.
  • System może wykryć „nowy” adapter – zainstaluj/uzupełnij sterowniki (NVIDIA/AMD/Intel).
• Kiedy opcji w BIOS brak:
  • PC: niektóre płyty OEM ukrywają ustawienia; często pozostaje „Auto”. Można wtedy wymusić zachowanie fizycznie (wypięcie karty PCIe, Clear CMOS) lub używać ustawień OS/sterowników.
  • Laptop: zazwyczaj tylko tryb Hybrid; wybór karty dla aplikacji w OS.

Aktualne informacje i trendy

• W nowszych laptopach gamingowych (2021→) coraz częściej występuje MUX Switch (sprzętowe przełączanie ścieżki obrazu), dostępny w BIOS lub w aplikacji producenta (np. Armoury Crate/Lenovo Vantage) – przełączenie zwykle wymaga restartu.
• Windows 11/10 umożliwia per‑aplikacyjne przypisanie GPU (Ustawienia → System → Ekran → Grafika); sterowniki NVIDIA/AMD oferują analogiczne reguły w panelach sterowania.
• Coraz częściej w UEFI opcje są widoczne dopiero w „Advanced Mode” (np. klawisz F7) lub po wyłączeniu „ez/ez mode”.

Wspierające wyjaśnienia i detale

• Nazwy opcji:
  • PEG/PCIe/Discrete = karta w slocie PCI Express (dGPU).
  • IGD/IGFX/iGPU/Integrated/Onboard = grafika zintegrowana w CPU/chipsecie.
  • Initial Display Output bywa rozszerzona o „PCIe Slot 1/2” – pozwala wskazać konkretny slot.
• Typowe pułapki:
  • CPU bez iGPU (np. Intel z sufiksem „F”, część Ryzenów bez „G”) – wybór IGD nie ma sensu, obraz nie pojawi się.
  • Nieprawidłowe gniazdo monitora – po zmianie na iGPU trzeba przełączyć kabel na wyjście z płyty głównej; po zmianie na dGPU – na wyjście karty.
  • „Auto” bywa mylące w konfiguracjach wielomonitorowych – lepiej wskazać ręcznie.
  • Fast Boot/CSM: skrajne ustawienia mogą ukrywać niektóre opcje; przełącz się do Advanced Mode.

Aspekty etyczne i prawne

• Zmiany w BIOS/UEFI są bezpieczne, ale:
  • W środowiskach korporacyjnych polityki IT mogą zabraniać ingerencji w firmware.
  • W laptopach niektórych producentów modyfikacje (zwłaszcza ukrytych opcji) narzędziami zewnętrznymi mogą naruszać warunki gwarancji – zalecane wyłącznie oficjalne metody.

Praktyczne wskazówki

• Przed zmianami:
  • Jeśli masz włączony BitLocker/Device Encryption (Windows 10/11), „Wstrzymaj ochronę” przed wejściem do BIOS – po reboocie unikniesz prośby o klucz odzyskiwania.
  • Zaktualizuj UEFI do stabilnej wersji zalecanej przez producenta płyty/laptopa.
• Wejście do BIOS: zwykle Delete lub F2 (PC) oraz F2/F10/F12/Esc (laptopy OEM).
• Dla konfiguracji z dwoma GPU i dwoma monitorami:
  • Włącz iGPU Multi‑Monitor (PC), ustaw Primary na dGPU; podłącz monitory tam, gdzie przewidujesz największe obciążenie.
• Po zmianie:
  • Zainstaluj/aktualizuj sterowniki właściwej karty.
  • W Windows przypisz GPU dla aplikacji wymagających wydajności (Ustawienia → Ekran → Grafika).
• Diagnostyka „czarny ekran” po zmianie:
  • Sprawdź, czy monitor jest wpięty do aktywnej karty.
  • Zresetuj CMOS (zworka/ przycisk/wyjęcie baterii CR2032 ~1–3 min; w laptopach – przycisk reset/odłączenie baterii wg serwisówki).
  • Przełóż kartę do głównego slotu PCIe x16, sprawdź zasilanie 6/8‑pin, przetestuj innym kablem/monitorem.

Ewentualne zastrzeżenia lub uwagi dodatkowe

• Nie mylić z „BIOS-em karty graficznej” (VBIOS). Do zmiany aktywnej karty nie flashuje się VBIOS-u – to inny temat i niesie ryzyko uszkodzenia.
• W części laptopów tryb „Discrete only” może skrócić czas pracy na baterii i podnieść temperatury; „Hybrid” zwykle oszczędniejszy.
• Nie wszystkie płyty OEM (HP/Dell/Lenovo desktop) udostępniają ręczny wybór Primary Display.

Sugestie dalszych badań

• Podaj dokładny model płyty głównej lub laptopa oraz CPU/GPU – wskażę precyzyjną ścieżkę menu i zalecane ustawienia.
• Jeśli używasz laptopa gamingowego, sprawdzimy, czy masz MUX Switch i jak go włączyć w BIOS/aplikacji producenta.

Krótkie podsumowanie

• W BIOS/UEFI ustaw Primary Display/Initial Display Output na PEG/PCIe (dGPU) lub IGD/Integrated (iGPU), zapisz i przełóż kabel monitora na właściwe wyjście.
• W laptopach najczęściej korzysta się z trybów Hybrid/Discrete/UMA; pełny przełącznik bywa dostępny tylko w wybranych modelach (MUX).
• Po zmianach zweryfikuj sterowniki i ewentualnie przypisz GPU do aplikacji w systemie.

Jeśli podasz producenta i model (płyta/laptop), przygotuję instrukcję „krok po kroku” dokładnie pod Twoje urządzenie.