Dwa dyski SSD/HDD – komputer nie widzi drugiego, BIOS i Windows, kolizja podpisu, M.2/SATA

Pytanie

Dwa dyski komputer nie widzi drugiego

Odpowiedź Sztucznej Inteligencji

Bezpośrednia odpowiedź na pytanie

• Najpierw sprawdź, czy „zaginiony” dysk jest widoczny w BIOS/UEFI oraz w Zarządzaniu dyskami (Windows).
• Najczęstsze przyczyny: brak inicjalizacji/partycji lub litery dysku, konflikt portów (M.2 vs SATA), luźny/uszkodzony kabel, dysk oznaczony jako Offline (kolizja podpisu), wyłączony port SATA/Intel VMD w BIOS, rzadziej – uszkodzenie dysku.
• Działaj po kolei: BIOS → kable/porty → Zarządzanie dyskami (inicjalizacja/online/litera) → sterowniki/chipset/Intel RST → test na innym porcie/PC.

Szczegółowa analiza problemu

• Warstwa sprzętowa
  • SATA 2.5"/3.5": sprawdź osobno kabel danych SATA i zasilanie SATA; podmień oba; przepnij do innego portu SATA (np. z SATA_5/6 na SATA_1/2).
  • M.2/NVMe: upewnij się, że dysk jest dociśnięty i przykręcony; sprawdź w instrukcji płyty, czy dany slot obsługuje NVMe czy tylko SATA (i odwrotnie). Niektóre sloty M.2 po zajęciu wyłączają konkretne porty SATA (zwykle dwa najwyższe numery).
  • Zgodność M.2: dysk NVMe (M‑key) nie zadziała w slocie M.2, który obsługuje wyłącznie SATA (B/M‑key), i odwrotnie.
  • Zasilanie: przy wielu dyskach zweryfikuj, czy zasilacz ma zapas mocy na liniach 5 V/12 V; użyj innego przewodu zasilającego z PSU. Jeżeli to dysk „shuckowany” z obudowy USB (często WD White), sprawdź problem linii 3.3 V na pinie 3 SATA – może blokować start dysku w niektórych wiązkach zasilania.
• BIOS/UEFI
  • Sprawdź, czy dysk jest wykryty w zakładkach Storage/SATA/NVMe.
  • Tryb kontrolera: AHCI zalecany (chyba że używasz RAID). Na platformach Intel sprawdź ustawienie Intel VMD/RAID (RST). Włączenie VMD bez sterownika w systemie może „ukryć” dysk; wyłączenie VMD (przejście na AHCI) bez przygotowania systemu może uniemożliwić boot – zmieniaj ostrożnie.
  • Kolejność bootowania: po dołożeniu drugiego nośnika BIOS bywa, że ustawi boot z niewłaściwego dysku – popraw Boot Priority.
• Warstwa systemowa (Windows)
  • Zarządzanie dyskami (Win+X → Zarządzanie dyskami):
    • „Nieznany/Niezainicjowany” → Inicjalizuj (GPT dla >2 TB i UEFI; MBR dla starszych).
    • „Nieprzydzielony” → Nowy wolumin prosty → sformatuj (NTFS/exFAT) i nadaj literę.
    • Jest partycja, brak litery → Zmień literę dysku i ścieżki → Dodaj.
    • Status „Offline (konflikt podpisu)” → Ustaw „Online”; jeśli wraca konflikt, nadaj nowy identyfikator (diskpart).
  • Diskpart (dla kolizji podpisu/online):
    • uruchom cmd jako Administrator → diskpart → list disk → select disk X → online disk
    • jeśli konflikt: uniqueid disk (sprawdź), a w razie potrzeby nadaj nowy (GPT: generateid; MBR: uniqueid disk id=XXXXXXXX).
  • Menedżer urządzeń: sprawdź „Dyski” i „Kontrolery magazynu” (żółte wykrzykniki → zaktualizuj sterowniki chipsetu/SATA/NVMe).
  • Zdarzenia systemu: Podgląd zdarzeń → Dzienniki systemu Windows → System/Składniki magazynu – błędy dysku, reset portu, LPM/APST.
• Inne scenariusze
  • Dysk z innego systemu plików (Linux/macOS, NAS, DVR): Windows może go widzieć w Zarządzaniu dyskami, ale bez litery – sformatuj lub użyj narzędzi do odczytu ext/APFS.
  • Dynamiczny/Obcy dysk: w Zarządzaniu dyskami pojawi się jako „Obcy” – Importuj dysk obcy (zachowaj ostrożność).
  • USB/obudowa zewnętrzna: sprawdź inny kabel/port (również USB 2.0 vs 3.x), mostek UASP, zasilanie Y (dla 2.5" bez osobnego zasilania).
• Diagnostyka stanu dysku
  • SMART: CrystalDiskInfo/smartctl – przeniesienia, błędy komunikacji (CRC), temperatura.
  • Test na innym komputerze/adapterze SATA–USB – szybka weryfikacja, czy dysk żyje.
  • Objawy uszkodzeń: „klikanie” HDD, zaniki w SMART, częste błędy I/O – kopia danych i wymiana.

Aktualne informacje i trendy

• Windows 11/10: Zarządzanie dyskami nadal podstawowe; dodatkowo część zadań dostępna w Ustawienia → System → Pamięć → Zaawansowane ustawienia magazynu. Dyski mogą trafiać automatycznie w stan Offline przy kolizji podpisu po klonowaniu.
• Platformy 2020–2026: Intel VMD (RST) i AMD RAID mogą ukrywać dyski NVMe bez właściwych sterowników; wiele płyt X570/B550/Z590+ mapuje sloty M.2 tak, że zajęcie konkretnego slotu wyłącza wybrane porty SATA.
• NVMe: aktualizacje firmware SSD i BIOS płyty głównej często rozwiązują problemy z detekcją/APST/LPM i stabilnością linku PCIe.

Wspierające wyjaśnienia i detale

• Kolizja podpisu (Windows): dwa dyski ze sklonowanym MBR/GPT mają identyczny identyfikator; Windows ustawia jeden jako Offline, aby chronić spójność woluminów.
• M.2 SATA vs NVMe: złącze M.2 to tylko forma – elektrycznie to albo PCIe (NVMe), albo SATA. Niektóre sloty obsługują oba, inne tylko jeden tryb.
• 3.3 V na pinie 3 SATA: niektóre 3.5" HDD mają funkcję Power Disable; obecność 3.3 V może uniemożliwić start. Rozwiązania: inny przewód/gałąź PSU, przejściówka Molex→SATA bez 3.3 V, adapter odcinający pin 3.

Aspekty etyczne i prawne

• Ryzyko utraty danych przy inicjalizacji/formatowaniu – zanim sformatujesz, upewnij się, że na dysku nie ma potrzebnych danych. Kopia zapasowa priorytetem.
• Zmiany w BIOS (AHCI/RAID/VMD) mogą uniemożliwić start systemu – wykonuj świadomie, najlepiej po backupie.
• Gwarancja/ESD: pracuj antystatycznie, nie naruszaj plomb, by nie utracić gwarancji.

Praktyczne wskazówki

• 10‑minutowy check‑list:
  1. BIOS: czy dysk jest wykryty?
  2. Przepnij kable/port SATA lub M.2, podmień przewody.
  3. Windows → Zarządzanie dyskami: Online/Inicjalizacja/Partycja/Litera.
  4. Sprawdź kolizję podpisu i użyj diskpart, jeśli trzeba.
  5. Zaktualizuj sterowniki chipsetu/SATA/NVMe i BIOS/UEFI.
  6. Test na innym komputerze/adapterze.
• Dla konfiguracji z M.2 + SATA: zacznij od portów SATA 0/1; unikaj portów, które są wyłączane przez używany slot M.2 (sprawdź manual).
• Dla laptopów z kieszenią w zatoce ODD: niektóre BIOS-y widzą dysk tylko jako magazyn (brak boot); to normalne.

Ewentualne zastrzeżenia lub uwagi dodatkowe

• Jeżeli dysk znika losowo pod obciążeniem, sprawdź temperatury, tryby oszczędzania energii (NVMe APST/LPM) i stan zasilacza.
• Przy macierzach RAID/NAS lub po klonowaniu systemu diagnostyka bywa niejednoznaczna – podaj szczegóły konfiguracji.

Sugestie dalszych badań

• Instrukcja płyty głównej: mapa portów SATA/M.2 i tabelka współdzielenia linii.
• Firmware dysku SSD/HDD i BIOS płyty – dostępność aktualizacji.
• Dzienniki systemowe (Windows Podgląd zdarzeń; Linux dmesg/journalctl) – błędy kontrolera.

Krótkie podsumowanie

Najpierw potwierdź detekcję dysku w BIOS-ie i wyeliminuj kwestie fizyczne (kable, porty, współdzielenie M.2/SATA). W Windows najczęściej wystarcza: ustawić dysk Online, zainicjować, utworzyć wolumin i nadać literę; w razie „kolizji podpisu” użyj diskpart. Jeśli dysk nie jest widoczny również w BIOS-ie i na innym komputerze – prawdopodobna usterka nośnika.

Aby doprecyzować dalsze kroki, podaj proszę:

• System operacyjny i jego wersję (np. Windows 11 23H2).
• Modele obu dysków (NVMe/SATA, 2.5"/3.5") i model płyty głównej/laptopa.
• Czy „zaginiony” dysk jest widoczny w BIOS/UEFI oraz co widać w Zarządzaniu dyskami (statusy).