Kopiowanie dużych plików >4GB na dysk przenośny FAT32, exFAT, NTFS – spadki prędkości, błędy

Pytanie

Problem z kopiowaniem dużych plików na dysk przenośny

Odpowiedź Sztucznej Inteligencji

Bezpośrednia odpowiedź na pytanie

• Najczęstsza przyczyna: dysk/pendrive jest sformatowany w FAT32, który nie obsługuje pojedynczych plików >4 GB (dokładnie 4 294 967 295 B).
• Rozwiązanie: zmień system plików na exFAT (najbardziej kompatybilny) lub NTFS (najlepszy dla Windows). Alternatywnie tymczasowo podziel plik na części (<4 GB każda).
• Jeżeli system plików już jest exFAT/NTFS, sprawdź: kabel/port USB, zasilanie, stan nośnika (SMART), błędy systemu plików, oraz spadki prędkości zapisu po wyczerpaniu cache SLC w nośnikach flash.

Kluczowe punkty

• FAT32: limit pojedynczego pliku 4 GB.
• exFAT/NTFS: brak praktycznych limitów tego rzędu, wspierają duże pliki.
• Kopiowanie dużych plików może zrywać się także przez problemy z zasilaniem/USB, błędy systemu plików, degradację nośnika lub „fałszywą pojemność” pendrive’a.

Szczegółowa analiza problemu

• Ograniczenia systemu plików:
  • FAT32 przechowuje rozmiar pliku w 32‑bitowym polu, co ogranicza pojedynczy plik do 4 GB – 1 B. Dlatego przy dużych plikach pojawia się błąd mimo wolnego miejsca.
  • exFAT oraz NTFS obsługują pliki rzędu setek GB / TB i są właściwym wyborem dla wideo, obrazów ISO, backupów.
• Kompatybilność:
  • exFAT: natywna obsługa w Windows i macOS, dobra kompatybilność z wieloma TV/konsolami/aparatami (zwłaszcza SDXC). Zalecany format „przenośny”.
  • NTFS: pełna obsługa w Windows; macOS standardowo ma tylko odczyt (zapis wymaga sterowników firm trzecich). Świetny do pracy wyłącznie z Windows.
• Warstwa fizyczna interfejsu USB:
  • Niestabilne zasilanie (zwłaszcza 2.5" HDD/tańsze obudowy) może resetować dysk podczas długiego zapisu. Porty na przednim panelu i tanie huby bez zasilacza często powodują spadki napięcia.
  • Uszkodzony lub długi kabel obniża integralność sygnału (CRC retry) i „zawiesza” transfer.
• Charakterystyka pamięci flash:
  • Wiele pendrive’ów/SSD wykorzystuje bufor przyspieszający (cache SLC). Po zapisaniu kilku–kilkudziesięciu GB prędkość może spaść wielokrotnie (nawet do pojedynczych MB/s), co bywa mylnie interpretowane jako „zawieszenie”.
  • Tanie nośniki mogą mieć „fałszywą” zadeklarowaną pojemność (przeprogramowany kontroler). Duże kopie nadpisują te same fizyczne bloki → utrata danych.
• Błędy logiczne i stan nośnika:
  • Uszkodzenia systemu plików (nieprawidłowe odłączanie) powodują przerwania transferu.
  • Zły SMART (reallocated/pending sectors) w HDD/SSD objawia się zatrzymywaniem w tych samych miejscach pliku.
• Inne ograniczenia:
  • Ścieżka >260 znaków (stare ustawienia Windows) lub znaki nieobsługiwane przez urządzenie docelowe.
  • Oprogramowanie AV/DLP może skanować/lockować duże pliki i hamować transfer.

Aktualne informacje i trendy

• Dla współdzielonych dysków przenośnych domyślnym wyborem stał się exFAT (szczególnie dla kart SDXC i multimediów). NTFS pozostaje najlepszy do pracy w ekosystemie Windows (np. kopie VHDX, duże projekty).
• Wzrost udziału nośników QLC/tanich kontrolerów flash zwiększył częstość spadków prędkości po wyczerpaniu cache; przy kopiowaniu bardzo dużych plików to zachowanie jest „normalne” dla wielu tańszych pendrive’ów/SSD USB.
• W Windows domyślna polityka „Szybkie usuwanie” ogranicza buforowanie zapisu na urządzeniach USB – kosztem wydajności. Zmiana na „Lepsza wydajność” może przyspieszyć, ale wymaga zawsze bezpiecznego wysuwania.

Wspierające wyjaśnienia i detale

• Dobór systemu plików:
  • Używaj exFAT, gdy:
    • dysk ma współpracować z Windows i macOS/TV/konsolą,
    • przechowujesz duże multimedia, backupy, obrazy ISO.
  • Używaj NTFS, gdy:
    • pracujesz tylko na Windows, potrzebujesz uprawnień/kompresji/journalingu.
• Ustawienia formatowania (exFAT):
  • Rozmiar jednostki alokacji (cluster): dla bardzo dużych plików wybierz 128 KiB lub 256 KiB (mniej fragmentacji, lepsze sekwencyjne I/O).
• Kopiowanie odporne na błędy:
  • Windows: preferuj robocopy (obsługa wznawiania/błędów):
    • Przykład: robocopy "C:\Źródło" "X:\Cel" "duzy_plik.iso" /r:0 /w:0
  • macOS/Linux: rsync z weryfikacją: rsync -av --progress źródło cel
• Diagnostyka nośnika:
  • Windows: chkdsk X: /f; stan SMART (CrystalDiskInfo); test powierzchni (H2testw dla flash).
  • Linux: sudo fsck -f /dev/sdXN; smartctl -a /dev/sdX; f3write/f3read dla flash.

Aspekty etyczne i prawne

• Bezpieczeństwo danych: przed formatowaniem wykonaj pełną kopię zapasową. Upewnij się, że nie naruszasz polityk DLP/RODO kopiując dane wrażliwe na nośniki przenośne.
• Prywatność: rozważ szyfrowanie (BitLocker/Veracrypt). Pamiętaj o kompatybilności – zaszyfrowane dyski mogą nie działać na TV/konsolach.

Praktyczne wskazówki

• Szybka ścieżka naprawy (Windows):
  1. Sprawdź system plików: Ten komputer → PPM na dysk → Właściwości.
  2. Jeśli FAT32 i plik >4 GB: skopiuj ważne dane → Formatuj → exFAT (cluster 128 KiB) lub NTFS.
  3. Jeżeli exFAT/NTFS: użyj innego portu (USB 3.x z tyłu PC), krótkiego markowego kabla, unikaj niezasilanych hubów.
  4. Przetestuj nośnik: chkdsk/SMART/H2testw.
  5. Do kopiowania użyj robocopy/rsync, wyłącz na czas testu skanowanie AV dla tego pliku.
• Bez utraty danych (konwersja FAT32→NTFS): w CMD (admin) wpisz: convert X: /fs:ntfs
  Uwaga: zawsze ryzyko; kopia zapasowa zalecana.
• Gdy nie możesz zmienić formatu (np. zgodność z urządzeniem): podziel plik
  • 7‑Zip (Windows): 7z a -v3900m -mx=0 archiwum.7z duzy_plik.iso
  • Linux: split -b 3900M duzyplik.iso czesc
• Dla 2.5" HDD w obudowie USB: w razie zrywania transferu rozważ kabel „Y” (dodatkowe zasilanie) lub zasilany hub USB.

Ewentualne zastrzeżenia lub uwagi dodatkowe

• Niektóre urządzenia (starsze TV, radia samochodowe) akceptują wyłącznie FAT32. Wtedy pozostaje dzielenie plików lub użycie innego odtwarzacza.
• macOS ma domyślnie tylko odczyt NTFS – jeśli sformatujesz na NTFS i będziesz przenosić pliki z Maca, potrzebny będzie sterownik NTFS z zapisem.
• W tanich pendrive’ach realna wydajność przy dużych plikach może spaść do kilku MB/s – to niekoniecznie usterka, a cecha.

Sugestie dalszych badań

• Sprawdź dokumentację urządzenia docelowego (TV/konsola/aparat), jakie systemy plików obsługuje.
• Zweryfikuj realną pojemność i integralność nośnika (H2testw/F3).
• Przetestuj wydajność (CrystalDiskMark/fio), aby ocenić, czy nośnik spełnia Twoje wymagania przy dużych plikach.

Krótkie podsumowanie

• Jeśli widzisz błąd przy kopiowaniu >4 GB, główną przyczyną jest FAT32. Sformatuj dysk do exFAT (uniwersalność) lub NTFS (Windows), albo tymczasowo podziel plik.
• Gdy problem trwa mimo exFAT/NTFS, przeprowadź diagnostykę: port/kabel/zasilanie, chkdsk/SMART, test integralności i rozważ ograniczenia wydajności nośników flash.

Jeśli podasz: system operacyjny (Windows/macOS/Linux), rodzaj nośnika (pendrive/SSD/HDD), system plików na dysku oraz dokładny komunikat błędu – przygotuję precyzyjną procedurę „krok po kroku” dla Twojego przypadku.