Usterka FOTO w sterowniku bram UST1 – diagnostyka fotokomórek, objawy, naprawa

Pytanie

Co oznacza usterka foto sterownik bram UST1

Odpowiedź Sztucznej Inteligencji

Bezpośrednia odpowiedź na pytanie

• „Usterka FOTO” w sterowniku bram UST1 oznacza, że wejście bezpieczeństwa fotokomórek (photo-eye) widzi przerwę lub błąd. Dla sterownika to to samo, co stale przerwana wiązka IR albo niesprawny/niepodłączony układ fotokomórek.
• Kluczowe punkty:
  • Najczęściej: zabrudzenie/rozkalibrowanie fotokomórek, przerwany przewód, brak zasilania TX/RX, zła logika NC/NO lub włączony „fototest” bez prawidłowego okablowania.
  • Diagnostyka zaczyna się od sprawdzenia zasilania (12–24 V AC/DC), osiowości, stanu styków COM/NC oraz próby z mostkiem na wejściu FOTO→COM (tylko do testu, z zachowaniem zasad bezpieczeństwa).

Szczegółowa analiza problemu

• Jak działa wejście FOTO:
  • W typowych centralach bramowych wejście FOTO jest wejściem bezpieczeństwa na stykach przekaźnika odbiornika fotokomórki. Standardem jest logika NC (Normalnie Zamknięty). Gdy wiązka IR dociera do odbiornika i układ jest sprawny, styk NC zwiera FOTO z COM. Każda przerwa (przeszkoda, awaria) rozłącza NC → centrala zgłasza „usterkę FOTO” i blokuje ruch lub odwraca kierunek.
• Najczęstsze przyczyny:
  • Optyka i mechanika: zasłonięta wiązka (śnieg, liście), zabrudzone soczewki, przesunięcie osi TX↔RX po uderzeniu/szarpnięciu słupka.
  • Zasilanie: brak 12/24 V na TX/RX, przepalony bezpiecznik akcesoriów, luźny przewód.
  • Okablowanie: przerwa w kablu (często w gruncie/przepuście), korozja złącz, zwarcia między żyłami, myszkowanie/gryzonie.
  • Konfiguracja: błędnie ustawiona logika (NO zamiast NC), włączony „Phototest/Fototest” bez przewodu testowego do nadajnika, włączone FOTO w menu bez podłączonej pary.
  • Uszkodzenia: przekaźnik w odbiorniku, dioda IR nadajnika, fototranzystor, wejście centrali (optoizolator/bufor).
• Procedura diagnostyczna (skrócona, skuteczna):
  1. Oględziny i czyszczenie:
     • Oczyść soczewki miękką ściereczką; usuń pajęczyny/owady. Sprawdź, czy TX i RX są współosiowe (LED „ALIGN/OK” na RX zwykle świeci ciągle przy dobrym sygnale).
  2. Test reakcji RX:
     • Zasłoń ręką wiązkę: czy słychać klik przekaźnika i/lub zmienia się LED? Brak reakcji → problem z zasilaniem lub TX.
  3. Pomiary multimetrem:
     • Zasilanie TX/RX: typowo 12–24 V AC/DC na zaciskach akcesoriów centrali. Brak → sprawdź bezpiecznik/wyjście AUX.
     • Styk bezpieczeństwa: na RX sprawdź COM–NC. Przy nieprzerwanej wiązce powinno być zwarcie; po zasłonięciu – przerwa.
  4. Izolacja usterki na centrali:
     • Na czas testu zewrzyj FOTO do COM w centrali (mostek). Jeśli błąd znika i brama startuje → problem poza centralą (fotokomórki/okablowanie/konfiguracja). Jeśli błąd nie znika → uszkodzone wejście/konfiguracja centrali.
  5. Weryfikacja konfiguracji:
     • Sprawdź, czy ustawiona jest logika NC i czy „fototest” jest zgodnie okablowany. Wyłącz „fototest” tylko diagnostycznie, jeśli okablowanie go nie obsługuje.
• Typowe scenariusze i naprawy:
  • Po deszczu/zimie: zawilgocony RX → suszenie, wymiana uszczelek, ewentualnie wymiana głowicy.
  • Po pracach ziemnych: przerwa w kablu → lokalizacja i wymiana odcinka; rozważ rurę ochronną.
  • Losowe błędy wieczorem: interferencja słońca/LED IR z innego urządzenia → lekkie skorygowanie pochylenia, osłona przeciwsłoneczna, zmiana fotokomórek na wersję z filtrem.

Aktualne informacje i trendy

• Coraz częściej stosowane są fotokomórki autotestowane (funkcja „Phototest”) oraz magistralne (BUS), które wymagają zgodności sterownika i poprawnego okablowania; błędne podłączenie daje stałą „usterkę FOTO”.
• Powszechne są zasilania niskonapięciowe 24 V DC i wyjścia półprzewodnikowe zamiast przekaźników w RX; diagnostyka pozostaje analogiczna (logika NC).

Wspierające wyjaśnienia i detale

• Różnice NC vs NO:
  • NC jest bezpieczniejsze: każde uszkodzenie (przerwa przewodu, brak zasilania) imituje przerwanie wiązki i zatrzymuje bramę.
• Typowe zaciski:
  • TX: +V, 0V.
  • RX: +V, 0V, COM, NC (czasem NO), ewentualnie „TEST” dla fototestu.
• Objawy charakterystyczne:
  • Migająca dioda „PHOTO/SAFE” na centrali lub brak reakcji na polecenie zamykania przy OK otwieraniu.

Aspekty etyczne i prawne

• Fotokomórki są elementem systemu ochrony przed zgnieceniem. Stała eksploatacja z mostkiem na FOTO jest niedopuszczalna.
• Normy: EN 12453/EN 12978 (UE) oraz UL 325 (USA) wymagają sprawnych urządzeń zabezpieczających i ich autodiagnostyki.

Praktyczne wskazówki

• Zanim rozbierzesz instalację, zrób zdjęcia podłączeń i ustawień menu.
• Jeśli instalacja jest długa, użyj przewodów w jednej powłoce, skręć parę sygnałową, unikaj równoległego prowadzenia z 230 V.
• Po naprawie wykonaj testy funkcjonalne: wielokrotne zamknięcia z celowym przerwaniem wiązki na różnych wysokościach.

Ewentualne zastrzeżenia lub uwagi dodatkowe

• „UST1” występuje w kilku wariantach producentów/rynków; szczegóły zacisków i menu mogą się różnić. Bez dokładnego modelu i schematu możliwe są odchylenia w nazewnictwie (FOTO/PH/SAFE/EDGE).
• Jeśli masz fotokomórki magistralne (BUS), powyższy opis styków przekaźnikowych nie dotyczy – potrzebna jest diagnostyka komunikacji BUS.

Sugestie dalszych badań

• Podaj dokładny model sterownika (etykieta na płycie) oraz typ fotokomórek (symbol z obudowy). Mogę wskazać konkretne zaciski i pozycje w menu.
• Jeśli masz multimetr, mogę poprowadzić Cię „na żywo” przez pomiary krok po kroku.

Krótkie podsumowanie

• „Usterka FOTO” w UST1 to sygnał, że tor bezpieczeństwa fotokomórek jest otwarty lub niesprawny. Najpierw sprawdź optykę i osiowość, potem zasilanie i styk COM–NC w RX, a na końcu konfigurację (NC/NO, fototest). Mostek FOTO→COM to szybki test lokalizujący problem, ale nie jest rozwiązaniem docelowym. Jeśli podasz dokładny model UST1 i typ fotokomórek, przygotuję precyzyjną rozpiskę zacisków i ustawień.