Ciągły wzrost ciśnienia w instalacji CWU - przyczyny i diagnostyka

Pytanie

W instalacji cwu przy prawidłowym ciśnieniu w naczyniu przeponowym, cały czas rośnie ciśnienie w układzie

Odpowiedź Sztucznej Inteligencji

Bezpośrednia odpowiedź na pytanie

• Jeśli ciśnienie w instalacji CWU “cały czas” rośnie mimo prawidłowego (na papierze) ciśnienia wstępnego naczynia, najczęstsze przyczyny to:
  • dopływ wyższego ciśnienia z sieci przez “pełzający” reduktor ciśnienia, nieszczelny zawór zwrotny lub mieszacz termostatyczny (wzrost także bez grzania),
  • brak hydraulicznej łączności naczynia z instalacją (zatkane/odcięte przyłącze) albo niedoszacowana pojemność naczynia (wzrost głównie podczas grzania),
  • błędny pomiar/ustawienie poduszki gazowej (mierzony przy ciśnieniu wody),
  • rzadziej: usterka wymiennika/wężownicy (przedmuch między obiegami) lub uszkodzony manometr.
• Kluczowe punkty:
  • Zweryfikuj, czy wzrost jest ciągły także przy wyłączonym grzaniu – to wskazuje na dopływ z sieci, nie na samą rozszerzalność.
  • Zmierz poduszkę gazową naczynia tylko przy 0 bar po stronie wodnej.
  • Sprawdź drożność i armaturę między instalacją a naczyniem.

Szczegółowa analiza problemu

• Dwa scenariusze diagnostyczne:

  1. Ciśnienie rośnie nawet gdy nie ma podgrzewania
     • Najczęściej: “pełzanie” reduktora ciśnienia (przepuszcza powoli wzrosty ciśnienia z sieci do instalacji), nieszczelny zawór zwrotny na dopływie zimnej wody do zasobnika, nieszczelności wewnętrzne mieszacza termostatycznego (backfeed z zimnej do gorącej). Objaw: powolny wzrost do poziomu zbliżonego do ciśnienia sieci; po odkręceniu kranu spada.
     • Test: przy zimnym zasobniku zamknij główny zawór zimnej wody na wejściu do zasobnika (lub za reduktorem, jeśli masz osobny zawór), nie grzej. Jeśli wzrost ustaje – dopływ z sieci jest przyczyną (reduktor, zawory zwrotne, mieszacz).
  2. Ciśnienie rośnie głównie podczas grzania
     • Rozszerzalność cieplna + naczynie nie pracuje skutecznie: niedoszacowana pojemność, zbyt wysokie/za niskie ciśnienie wstępne, brak drożności króćca/armatury do naczynia, zamknięty zawór przed naczyniem, przepona uszkodzona (woda po stronie gazowej).
     • Test: obserwuj manometr przy rozruchu grzania. Szybkie skoki o >1 bar na 40–50°C wskazują, że naczynie nie przyjmuje objętości (odcięte/za małe/źle ustawione).

• Uwaga o “uszkodzonym zaworze bezpieczeństwa”: niesprawny zawór bezpieczeństwa nie powoduje wzrostu ciśnienia; on tylko nie odprowadzi nadmiaru, gdy ciśnienie już wzrośnie (przyczyna leży gdzie indziej).

• Różnicowanie z układem CO:

  • Jeśli rośnie ciśnienie na manometrze kotła CO, a nie na CWU, szukaj dopuszczania wody (nieszczelny zawór napełniania) albo przebicia w wymienniku/wężownicy (mains → CO). Dla Twojego opisu zakładam, że mierzysz po stronie CWU.

Aktualne informacje i trendy

• Coraz częstsze są:
  • skoki ciśnienia w sieciach wodociągowych nocą (podbijają instalacje z reduktorami niskiej jakości – “pełzanie”),
  • zawory mieszające z wbudowanymi zaworami zwrotnymi – ich zużycie pozwala na “przepychanie” ciśnienia zimnej do obiegu ciepłej,
  • tworzenie układów “sztywno zamkniętych” przez zestawy: reduktor + 2× zawór zwrotny + licznik – co wymusza absolutnie sprawne i właściwie dobrane naczynie CWU.

Wspierające wyjaśnienia i detale

• Prawidłowe ustawienie naczynia CWU:
  • Ciśnienie wstępne p0 ustaw ~0,2–0,3 bar poniżej ciśnienia statycznego zimnej wody za reduktorem (np. reduktor 3,0 bar → p0 ≈ 2,7–2,8 bar).
  • Pomiary wykonuj wyłącznie przy 0 bar po stronie wodnej (zakręć dopływ zimnej, otwórz ciepły kran aż manometr spadnie do zera), inaczej odczytasz ciśnienie wody, nie poduszki.
  • Test przepony: krótkie naciśnięcie wentyla – jak pojawi się woda, przepona przerwana → wymiana naczynia.
• Dobór pojemności:
  • Przybliżenie: przy podgrzaniu z ~10 do 60°C woda zwiększa objętość o ok. 1,6–2,2%. Dla zasobnika 120 l ekspansja to 2,0–2,6 l. Naczynie musi przyjąć tę objętość z uwzględnieniem sprężystości gazu i zakresu ciśnień → praktycznie 6–12 l dla 100–150 l zasobnika (często 8–10 l działa poprawnie).
• Typowe miejsca utraty drożności do naczynia:
  • króciec 1/2" przy zasobniku, trójnik z kamieniem, mini-zawór odcinający częściowo przymknięty, filtr siatkowy.

Aspekty etyczne i prawne

• Nie wolno:
  • demontować/mostkować zaworu bezpieczeństwa ani zaślepiać jego spustu,
  • podnosić nastawy zaworu bezpieczeństwa powyżej dopuszczalnej dla urządzeń (dla CWU zazwyczaj 6 bar).
• Zapewnij odprowadzenie zrzutu do kanalizacji/odpływu, by uniknąć szkód.
• Przeglądy okresowe armatury zabezpieczającej i reduktora ciśnienia są wymagane przez warunki gwarancji wielu producentów zasobników.

Praktyczne wskazówki

• 30‑minutowy algorytm diagnostyczny:
  1. Ustal manometr: CWU czy CO. Jeśli CO – sprawdź zawór dopuszczania i wymiennik.
  2. Test dopływu z sieci (bez grzania): zakręć zawór zimnej na wejściu do zasobnika/za reduktorem. Jeśli wzrost ustaje → reduktor/zawory zwrotne/mieszacz do przeglądu.
  3. Weryfikacja naczynia: spuść ciśnienie do 0 bar po stronie wodnej, zmierz p0, dopompuj do ~0,2–0,3 bar poniżej ciśnienia za reduktorem; test przepony; sprawdź drożność przyłącza.
  4. Test grzania: włącz grzanie, obserwuj wzrost. Jeśli duży (≈>1 bar) – naczynie za małe/odcięte.
  5. Sprawdź zawór bezpieczeństwa: czy nie “kapie” przy niższych ciśnieniach (zabrudzenie), ale pamiętaj – on nie podnosi ciśnienia.
• Dobre praktyki:
  • montaż manometru przed i za reduktorem – łatwa diagnoza “pełzania”,
  • serwis reduktora (filtr wstępny, kontrola membrany/sprężyny),
  • przy mieszaczu termostatycznym – potwierdź sprawność wbudowanych zaworów zwrotnych,
  • jeżeli występuje cyrkulacja CWU – zawór zwrotny na powrocie i osobne wpięcie naczynia w punkcie ssawnym pompy (strefa małych strat).

Ewentualne zastrzeżenia lub uwagi dodatkowe

• Manometry instalacyjne często zawyżają/zaniżają – warto podpiąć zewnętrzny manometr kontrolny.
• Sporadyczne, krótkie piki ciśnienia w trakcie cyklu grzania są normalne; problemem jest trend wzrostowy lub osiąganie wartości bliskich nastawie zaworu bezpieczeństwa.

Sugestie dalszych badań

• Podaj: pojemność zasobnika (l), wielkość i typ naczynia (l, nastawa fabryczna), ciśnienie sieci/za reduktorem (bar), czy jest cyrkulacja i mieszacz termostatyczny, zakres temperatur grzania, gdzie zamontowane jest naczynie (schemat).
• Jeśli to możliwe, zainstaluj tymczasowo dwa manometry: upstream i downstream reduktora; wykonaj log z nocnych zmian.

Krótkie podsumowanie

• Ciągły wzrost ciśnienia w CWU to w praktyce: (a) dopływ wyższego ciśnienia z sieci przez reduktor/zawory zwrotne/mieszacz (gdy nie grzejesz) lub (b) nieskuteczna kompensacja rozszerzalności (gdy grzejesz) przez naczynie, które jest odcięte, źle ustawione albo za małe. Zacznij od odcięcia dopływu zimnej i obserwacji, potem prawidłowo zweryfikuj naczynie (p0 przy 0 bar po stronie wodnej) i drożność jego przyłącza. W razie potrzeby zwiększ pojemność naczynia i/lub serwisuj reduktor oraz zawory zwrotne.