Od 0V komplikuje się schemat od strony zasilania tego układu - od 1,25V. Sterownie dwoma przyciskami można zrobić na dwóch dodatkowych układach scalonych CMOS, w innym wypadku przełącznik obrotowy, lub przełącznik isostat zależny 1,25V, 1,5V, 2V, 2,5V, 3V, 3,5V, 4V, 4,5V, 5V. Każdy zakres sygnalizowany diodą LED Układ LM317, przełącznik obrotowy 8 pozycyjny,...
Proponuję lm723 i na przełączniku zrobić dzielnik na odpowiednie napięcia i dodatkowo regulację potencjometrem całego zakresu napięcia. Używam takiego rozwiązania od lat.
Aktualnie jest na B6 tak: 2=0v 3=14v 7=136v 9=200v No to OK. Lekko zaniżone napięcie na katodzie, o 1V ( 6,7%) i zwiększone na anodzie, o 11V (8,8%) wynika z lekko zmniejszonej emisji lampy - zużycie. Regulacje barwy tonów są w pętli ujemnego sprzężenia zwrotnego. Są tam włączone szeregowo przyciski barwy tonów i regulacja chyba tylko działa jak wszystkie...
Obejrzyj ten temat: http://www.elektroda.pl/rtvforum/viewtop... A jeżeli będzie mało to masz u góry przycisk "szukaj" i wpisz : alternator
Witam Skorygować kondensatorami, sprawdzić napięcie żarzenia, doregulować w trybie serwisowym. Wejście w tryb: Menu - 4725. Wyjście - przycisk M.
Zasilanie będzie dostosowane do układu , co do zliczania najlepiej jak najwięcej:)nawet do 40. Obciążeniem będzie baza tranzystora powiedzmy bc337
Czyli rozumiem że sam mogę ustawić mniejszy napięcie V niż to które jest podpięte jako zasilające??? czyli podłączenie 17,4v a ustawić mogę na tych przyciskach 13,4 V?
tak tak tylko,że ja chce sprawdzić napięcie tylko chodzi o to czy miernik cęgowy po ustawieniu na mierzenie napięcia ma jakaś regulację przyciskami żeby ustawić albo 20 albo 200 ? czy sam dobiera? o to mi chodzi
Witaj. U mnie własnie był problem z różnicą napięć IN-NI, który opisałem wyżej, i był on spowodowany źle dostrojonym napięciem zrównoważenia U6 (potencjometr P2). Czy napięcia na wyjściu U7 są 10x mniejsze (od ustawionych z klawiatury) i zmieniają się poprawnie ? Jeśli tak, coś jest padnięte dalej. Jeśli zaś napięcie na wyjściu U7 wynosi ok. 3.1V cały...
Prawdopodobnie jest tak, jak pisze kolega leonov, plus jest stały, a po włączeniu świateł podawana jest masa. Jeśli podświetlenie przycisków można regulować razem z podświetleniem licznika czy radia, to jest prawie pewne, że tak jest. Dodatkowo ta masa może być kluczowana PWM, ewentualnie jakiś regulator liniowy. ( starsze auta, tylko wtedy często regulacja...
W PE3/95 jest opisany zasilacz 0-30V/3A z regulacją napięcia za pomocą przycisków. Układ zrealizowano na kilku popularnych układach scalonych. Główny stabilizator, niestety nie ma możliwości regulacji prądu, tak jak LM317. Zastosowano tam LM350. Jest to regulator podobny, ale ma wydajność 3A.
Witam Czy jest możliwość zamiany potencjometru obrotowego na dwa przyciski do regulacji napięcia z przetwornicy? Z góry dziękuję za pomoc. Pozdrawiam
Kliknąć przycisk "Rozwiązano".
Sprawa wydaje się być dość prosta. Proponuje lm317 dobrać oporniki lub lm338 nie wiem jaki silnik posiadasz Wstawić przełącznik i mamy 2 napięcia wyjściowe . Zmiana kierunków może odbywać się za pośrednictwem 3 przycisków i 2 przekaźników 3- przyciski - lewo -stop-prawo. Proponuje też zapoznać się z układami BA6XXX np BA6219. Prosty i nie wymagający...
Przedewszystkim należy sprawdzić zimne luty na płycie odchylania - zasilania. Jest to 80% uszkodzeń tego telewizora. Ustawic należy napięcie +B potencjometrem nabloku zasilania 145V w czasie pracy. Szerokość obrazu reguluje się, w trybie serwisowym , pilotem. Wejście w tryb serwisowy :wcisnąć przycisk na bloku toru cyfrowego niealeko układu CPU-SCHNE...
Nie przepraszaj, tylko użyj przycisku "zmień" do poprawienia posta.
Isostaty na razie zostaw. Ponieważ na razie używasz jako wzmacniacza, uszkodzenia należy szukać we wzmacniaczu m.cz. Zmierz napięcie względem masy na kondensatorach C601 i C605. Przy wciśniętym klawiszu Gr sprawdź trzymaną palcach igłą, w gniazdku GM1 w pinach 1 i 4 następnie 3 i 5 powinno być buczenie w głośnikach zależnie od ustawienia pokrętła siły...
tylko dobre by było jak by ktoś rozrysował jak je podłączyć I to jeszcze za "friko". Dla przypomnienia; istnieje taki przycisk "pomógł". Ja w swoich tematach, z niego korzystam. Ps. Skąd my mamy wiedzieć jakiej przetwornicy użyłeś w swoim "projekcie". :cry: https://obrazki.elektroda.pl/8948278700_...
Należy sprawdzić: - prawidłowość zasilania napięciem 5 V odbiornika podczerwieni oraz procesora sterującego PCA84C841 (pin 42), - prawidłowość napięcia 8 V potrzebnego do wykonywania regulacji analogowych, których wejścia są na pinach 2, 3, 4, 5 procesora, - pracę oscylatora 10 MHz procesora (pin 31 i 32 ), - reset procesora (33 pin). Przy zaniżonych...
:) Aż miło czytać takie opinie :) Dziekuje serdecznie :) A teraz do rzeczy ... co do regulacji napięcia i prądu: po przytrzymaniu przycisku dłużej wartość zmienia się"szybciej" .. nie jest to tak strasznie uciążliwe jak mogło by sie wydawać :) Co do wersji o większej wydajności prądowej - tak możliwe to jest - większy tranzystor i modyfikacja softu...
Co do kwestii sprawdzenia transoptora, to posiadam zasilacz labolatoryjny, więc mam możliwości regulacji napięcia do 30V i natężenia do 5A, tylko na czym dokładniej polegało by sprawdzenie od strony technicznej tego układu?
Prawdopodobnie, że to zasilacz c 2 jednakowymi stabilizatorami, każdy z których ma 5 znaczeń wyjściowego napięcia z możliwością płynnej regulacji napięcia i regulacją ograniczenia prądu. Przycisk A+B pozwala szeregowo łączyć wyjścia stabilizatorów i otrzymać znacznie więcej kombinacji wyjściowego napięcia . Nominał bezpiecznika 1A na tylnej ściance...
Opis kabli kostki ISO Zasilająca: Czerwony - zasilanie po stacyjce. Żółty - stałe zasilanie pamięć radia Czarny - masa Niebieski - wzmacniacz antenowy prąd po włączeniu radia. Pomarańczowy - Przewód do regulacji jasności podświetlenia przycisków radia Jeżeli chcemy aby radio można włączyć bez przekręcania kluczyka, należy przewód czerwony (+12V Power)...
Podłącz +5V do silnika napędzającego potencjometr wzmocnienia, co pozwoli Ci sprawdzić, czy sam silnik jest sprawny. Po uprzednim odłączeniu silnika od oryginalnego układu sterowania. Jeśli silnik będzie się obracał, do sprawdzenia jego układ sterowania. Driver silnika powinien dostawać jakiś sygnał z kontrolera sterującego pracą amplitunera, po naciśnięciu...
Regulacja obrotów realizowana jest tylko przez wyłącznik. Niestety, takiego wyłącznika już raczej nie naprawisz. Wiertarka ma już swoje lata i pewnie wytarła się w nim ścieżka oporowa lub wysiadł triak. Ale jak masz chęć, to go rozbierz i zobacz czy nie są wypalone styki wyłącznika. Tylko ostrzegam, że potem może być problem z poskładaniem. Są tam dwie...
Musi być 1 przycisk Może źle napisałem. Jeden wyłącznik, ale dwuklawiszowy. W miejscu, które zaznaczyłeś napięcie będzie się zmieniać.
W lecie naprawiałem taki wentylator, w środku jest przekładnia i przyciski zmieniały przełożenie. Poproszę o zdjęcie lub link do takiego - chętnie poznałbym budowę skrzyni biegów w takim wentylatorze ze zmiana obrotów poprzez zmianę przełożenia i jakąś przekładnie... :) W tych wentylatorach z jakimi ja miałem do czynienia zmiana obrotów realizowana...
Odłącz wtyk 6,35 mm x3 pin i po naciśnięciu przycisku start zbadaj jakie tam pojawia się napięcie. Powinno być około 400V, regulacja potencjometrem nastawnym na płytce powinna powodować zmianę tego napięcia (czas pomiaru od 0,5 S - trzeba się spieszyć.) Drugi pomiar - napięcie na wtyku o tym samym rozstawie 2 pin napięcie powinno sie pojawić na poziomie...
Witam A do czego potrzebna jest Ci regulacja napięcia, przecież większość wiertarek ma własną regulację obrotów, do szlifierki można również założyć przycisk z regulacją za 30 zł. i po problemie. Pozdrawiam
daniel6662 - Przyciski kupione na TME. Mają multum różnych tego typu przycisków. Co do proponowanej regulacji napięcia to muszę przyznać, że dobre rozwiązanie było by. W przyszłości, podczas budowy kolejnej podobnej konstrukcji, rozważę Twój pomysł. Dzięki. Pozdrawiam
Witam Mam taki problem mam sprężarkę którą napędzam silnikiem spalinowym od fiata 126p no i do tej pory silnik cały czas pracuje na jednakowych obrotach, a ja chciałbym coś zrobić, że jak ciśnienie w zbiorniku wzrośnie do 8 bar to żeby obroty spadły, a jak ciśnienie spadnie do 6 bar to żeby silnik zwiększył obroty do poprzedniego ustawienia. Z góry...
Witam Mam do sprawdzenia lodówkę samochodową ,po podłączeniu napięcia 24V świecą diody regulacji i regulacja działa(przyciskająć przycisk diody zapalają się kolejno).W lodówce jest sprężarka BD35F na 12/24V czy można ją podłączyć pod napięcie 24V bez modułu. Dziękuje za pomoc.
Gałka jest do regulacji nastaw napięcia i prądu , podgląd jest na samej górze displaya. Przyciskiem wybierasz co chcesz zmienić a gałką zmieniasz.
Dzień dobry, Wyłącznik, zdjęcia: https://drive.google.com/drive/folders/1... Czy ktoś nie orientuje się jaki to model i jak się ustawia czy reguluje ciśnienie załączenia silnika i ciśnienie wyłączenia silnika? Sprężynki się chyba trochę opuściły, więc chciałbym podnieść 0,5 bara jedno i drugie. Pozdrawiam Aleksander...
Witam. Potrzebuje zmontowac uklad ktory bedzie regulowal plynie prad. Chodzi o to zeby w Wózku widolowym obroty silnika byly pplynne a nie skokowe, zeby predkosc byla regulowane plynnie kiedy wcisne pedal gazu. Jak to zrobic najprostszym sposobem. Czy moze zamontowac jakis gotowy uklad. Silnik pracuje na napiecie stale 80 V. Dziekuje i pozdrawiam.
Osobiscie zastosowalbym przekaznik i komparator. No przecież komparator tu już jest - TL431. A osobny komparator wymagałby źródła napięcia referencyjnego - np właśnie TL431 - więc po co osobny komparator? Tu mamy TL431 jako "2in1" bo to właśnie komparator i źródło napięcia referencyjnego. Co do przekaźnika - i przekaznik i mosfet jako klucz mają tu...
Witam. Wszystko określam w prostych chłopskich słowach. Proszę nie krzyczeć odnośnie fachowych terminów a uświadomić dlaczego źle napisałem. Problem polega następująco. Potrzebuję wykonać urządzenie które będzie przetwarzało natęrzenie prądu ze źródła, na odbiornik w stosunku 1:1 a w przypadku wzrostu ciśnienia na czujniku zewnętrznym miało by to natężenie...
Jeśli masz wersję centrali z wyjściem AUX (bo są i bez) - jest to wyjście dające 12 (lub 24 - ustawiane) V/max 1A i możesz je zaprogramować na sterowanie przyciskiem pilota (w instrukcji opisane jako "światło dodatkowe, działanie monostabilne"). Po naciśnięciu pilota daje napięcie (nie napisali czy to stałe czy zmienne - sprawdź) na 3 sekundy (lub jak...
Witam bardzo prosiłbym o pomoc jak zmniejszyć obroty silnika ? Robię drzwiczki automatycznie otwierane do góry i chcę by otwieranie było dokładniejsze . https://obrazki.elektroda.pl/4533386700_...
Witam. Jestem w trakcie budowy modułu coming/leaving Home do mojego auta. Chciałbym dołożyć do niego moduł odpowiadający za pracę w wyznaczonym przedziale napięć. Dodatkowo chciałbym żeby dolną i górną granicę działania można było regulować potencjometrami. W praktyce miało by to wyglądać tak że układ zapala diode (tranoptor) kiedy napięcie podane na...
Witam, chciałem zrobić regulator obrotów silnika 12V od wycieraczek z samochodu i może mi ktoś podesłać jakiś układ tak żeby zmalały obroty ale nie zbytnio moc. Słyszałem że można zrobić układ na tranzystorze Lm317 ale on jest chyba do 2A a taki silnik pobiera znacznie więcej przy obciążeniu. Bardzo bym prosił o pomoc.
Witam. Chciałbym zrobić elektryczne sterowanie dawką paliwa w zwykłym silniku Diesla. Miałoby to wyglądać tak, że na linkę od gazu, lub w jakimś innym miejscu, założyłbym potencjometr, a do śruby regulacyjnej na pompie wtryskowej dołożę jakiś silniczek. Na podstawie napięcia z potencjometru układ wykonawczy dawałby odpowiedni impuls do zmniejszenia...
Samochod Seat Ibiza (1990) posiada regulacje nadmuchu powietrza w trzech pozycjach 1-wylacznik 2-wolne obroty silnika 3-szybkie obroty silnika, chcialbym poddac to modernizacja by poprzez np. dodatkowy potencjometr byl regulowany nadmuch plynie a nie jak w fabrycznie przeskokiem (mocno - lekko). Problem polega na tym ze nie wiem jakiego potencjometra...
Potrzebuje regulatora obrotow silnika elektrycznego na prad staly (12V, 10A), z czujnikiem cisnienia. Zeby obroty zmieniely sie, a cisnienie pozostawalo takie same (z mozliwoscia zmieny danego cisnienie, regulacje w zakrecie np. 0-1 bara). Mysalem zmodyfikowac jakis regulatow wentylatorow, tylko ze one sa na 150mA, a ja nie bardzo sie na tym znam. Jestem...
Jak zrobić w prosty sposób ograniczenie prądowe silnika który steruje mechanizmem podnoszenia szyby w samochodzie. Chodzi o to, że jak szyba dojdzie do góry to żeby ograniczyło prąd tak, żeby nie doszło do "rozwalenia" przekładni.
http://obrazki.elektroda.pl/4884705400_1... LTC2955 to nowy kontroler zasilania obsługujący pojedynczy przycisk monostabilny. Układ ten pozwala na włączanie i wyłączanie zewnętrznego stabilizatora z wyprowadzonym wejściem /SHDN. Układ posiada wszystkie potrzebne do obsługi przycisku moduły, w tym debouncer, pozwalający na wykorzystanie, np....
Witam. Robie na pracę inż. chwytak do robota sterowany silnikiem elektrycznym. częśc mechaniczna mam już zrobioną. Mam problem z częścią elektryczną. Jeżeli ma ktoś pomysł to proszę o pomoc a juz piszę w czym sprawa: Otóż wyzej wymieniony chwytak jest sterowny silnikiem elektrycznym 12 Vol od wycieraczek. Pobiera on w czasie pracy około 2A. Przy maksymalnym...
Witam, poszukuję urządzenia (gotowego) które spełniało by funkcję "powolnego zrostu napięcia". Dokładnie chodzi o samochód elektryczny dla dzieci (taki w którym dziecko wsiada do środka). W moim samochodzie (a raczej mojego dziecka) pedał gazu jest zero, jedynkowy - rozłącza albo załącza obwód. Efekt jest taki że jak akumulator jest naładowany to ruszanie...
W jaki sposób regulować presostat ze zdjęcia? Która śruba odpowiada za ciśnienie startowe (ponowne załączenie) a która z maksymalne? https://obrazki.elektroda.pl/9468984200_...
witam panowie mam takie pytanie chciałbym sterować siłą na wale silnika 12v dc z wiertarko wkrętarki do sterowania prędkością zastosuje zasilacz PWM ale zależy mi na tym by móc regulować wartością siły po przekroczeniu której układ kontroli poda sygnał ( np wysteruje mi przekaźnik ) i żeby wartość siły była regulowana potencjometrem wykombinowałem ze...
Dzień dobry, nie znam się zbytnio na elektronice, a robię pewien projekt do auta, do regulacji obrotów dodatkowej pompy chcę wykorzystać sygnał z dodatkowego czujnika MAF. Tylko pompa jest na 12 V i bierze 3 A, czyli nie podłączę jej bezpośrednio do linii 5 V. Czy istnieje jakiś układ, który na podstawie napięcia wejściowego w zakresie 1-5 V będzie...
Zlecę wykonanie prostego układu do elektrolizy w mikrokuwetach. Parametry: prąd regulowany 50uA - 2500uA napięcie regulowane 1 - 48V wyświetlacz a na nim ustawione parametry zadane (bez feedbacku) - natężenie rozdzielczość co 10uA, napięcie co 1V albo 0.1V w zależności co będzie taniej/wygodniej bo to nie ma znaczenia, ale lepiej co 0.1V regulacja prądu...
Witam! Korzystam z trzech rodzajów sztucznych obciążeń: 1. Aktywne; 2. Dynamiczne; 3. Symulacyjne R, Aktywne sztuczne obciążenie to po postu fragment źródła prądowego do którego możemy dołączyć np. akumulator i przez to nasze aktywne obciążenie popłynie prąd, na jaki ustawiliśmy obciążenie. Możemy sobie na bieżąco zmieniać prąd, zmiana napięcia w określonym...
witam wszystkich. Poszukuje urzadzenia do silnika elektrycznego 12v dzieki ktoremu po właczeniu silnika nie bedzie on od razu dostawał pełnej mocy tylko bedzie ją nabierał np przez 3-5 sekund. I to samo w druga strone po wyłaczeniu nie bedzie tracił moc w ten sam sposób. Kupiłem dziecku samochód na akumulator, silniki po dodaniu gazu dostaja odrazu...
Mam takie pytanie. Chciałbym na podstawie atmegi8 zrobić układ do obsługi elektrycznych szyb w aucie. Jedną z podstawowych funkcji byłoby domykanie szyb po podaniu impulsu z centralnego zamka. Teraz trzeba by rozwiązać jakoś problem, ponieważ gdy silnik zamknie szybe i napotka na opór to natężenie prądu w układzie wzrośnie i procesor musiałby odłączyć...
Witam, chciałem się zapytać co można regulować tym dużym czerwonym pokrętłem między szybkozłączami? Kręciłem tym pokrętłem lecz nie wiem czy coś to zmieniało. Zdjęcie dodane w załączniku, i drugie pytanie, co do zegarów, one pokazują ciśnienie wyjściowe czy aktualne w butli? Pozdrawiam http://obrazki.elektroda.pl/5349560700_1...
1. Jeżeli chcesz mierzyć napięcia na płycie telefonu to musisz ją wpierw zasilić i zazwyczaj również włączyć (większość istotnych napięć występuje po wciśnięciu przycisku on/off) 2. Jak najbardziej, czasami bez usunięcia ekranów nie dostaniesz się do ciekawych punktów pomiarowych. 3. Zasilacz stabilizowany napięcia powinien mieć co najmniej dwa wyprowadzenia:...
Działa, można ustawiać częstotliwość lub okres zmieniając przyciskiem freq/period, w trybie okres można regulować czas, do tego jest regulacja przesunięcia w fazie, wypełnienia, amplitudy napięcia wyjściowego oraz osfetu.
Zobacz sobie z Zamela dzwonek jesdnotonowy albo dzwonek dwutonowy. DNS-902 I DNS-911. Elektroniczne, bez cewki, mają regulacje głośności. Nie ma wyboru melodi bo nie ma w nim baterii. Wszystkie bajery z melodiami mają w środku batrerie. Dzwonek wzbudzą się napięciem 230V ale potem melodyjka gra już z baterii bo gość dawno puścił już przycisk. Te które...
Są lampy led z wbudowanymi modułami umożliwiającymi regulację natężenia światła. Produkuje je m.in tridonic Metody regulacji są różne Najprostsza - przytrzymanie przycisku załączania Sterowanie napięciem 0-10V Sterowanie dołączoną rezystancją (potencjometrem) Metody cyfrowe (dali,knx itp) Zapytaj w PXF
Może to L7808, wtedy napięcie by pasowało. Skoro jest regulacja przyciskami, to procesor dźwięku lub chociaż układ do tego celu być musi, zerknij czy nie ma czegoś od drugiej strony płytki, ten U1 to sterownik LCD.
Nie wiem jak to stwierdzić, z tyłu jest napis made in china i nr. seryjny, dorzucam fotkę wnętrza: To nie jest Filipińczyk. Gdzie dokładnie zmierzyć to napięcie? http://obrazki.elektroda.pl/4238099400_1... Na wyjściu tego filtra, napięcie prawidłowe w granicach 1Volt. Witam, posiadam radio Uniden PRO 510xl . Ostatnio pojawił się problem,...
Witam. Zlecę wykonanie zasilacza 24V, regulacja napięciowa 0-24V i prądowa 0-2A. Dodatkowo mają być zamontowane przekaźniki do podawania napięci w następujący sposób 2 przyciski monostabilne 2 przyciski bistabilne 1 przycisk stop Regulacja napięciowa i prądowa ma być widoczna na wyświetlaczach Czas realizacji do 30 dni Cena 1 -600zł
Jest książka Głuskiego i Próchnickiego o magnetofonie MK 125 - w tym, jest tam omówiony sposób stabilizacji obrotów silniczka napędzającego taśmę. Proponuję poczytać. To, co najważniejsze, kilka razy podawałem na forum, ale nie wygląda na to, by ktoś to pamiętał - chyba pozostaje użyć przycisku "Szukaj", jak się nie chce iść do biblioteki. Ale w samej...
Tylko że w takim przypadku jest wymagane napięcie symetryczne. Pod co podłączyć MUTE? Przez kondensator do masy?
W trybie serwisowym nie da się dokonać żadnych regulacji. Można sprawdzić błędy oraz funkcjonowanie przycisków i wyświetlacza.
:arrow: roy_ Temat był wielokrotnie poruszany - przycisk szukaj
G432 mimo swej prostoty ma wszystko co potrzeba do powszechnych zastosowań. I jest wielce niezawodny. Warto dołożyć kasy żeby go mieć. G430 nie kupuj, bo przez brak offsetu będziesz mocno żałował. Wodotryski na przyciski typu DDS bez płynnej regulacji są dla hobbystów żeby "coś tam porobić". Płynna regulacja jest na warsztacie arcy potrzebna. Ja po...
Fiat Panda 1.2 benzyna, 2003 r., wersja Dynamic z rynku niemieckiego. 1. Brak podświetlenia bagażnika. Instalacja obecna, żarówka 100% sprawna, napięcie zmierzone na stykach 12,0V. Co jest grane, dlaczego nie świeci ? Z mały amperaż, przetarty kabelek ? Dodam, że wczesniej był standardowy problem z upalonym stykiem w szarej kostce pod kolumną kierowniczą...
Witam. A kolega sobie ściągnął instrukcję obsługi do programu i sterownika? Bo tam jest dokładnie opisane bloki funkcyjne i programowanie. Osobiście wybrał bym serię SR ponieważ AF to starsza odmiana SR. SR ma więcej możliwości i umożliwia nawet regulację parametrów za pomocą przycisków na wyświetlaczu może też wyświetlać rożne komunikaty w AF tego...
regulator napiąć przycisk napiąć regulować przycisk regulacja prędkość przycisk
filtr obciążenia indukcyjnego kluczowanie cewki wysokiego napięcia pendrive wysoka temperatura
laskomex tabela laskomex tabela
Szyberdach Renault, BMW, VAG – opór przy ręcznym zamykaniu awaryjnym, czyszczenie i smarowanie Audi A8 D3 4.0 TDI 2004 – kodowanie modułu drzwi VCDS, soft coding, adaptacja szyb
